November 27, 2022

Truefinite

beyond the words

જો પતિ પરત ન આવવાની સ્થિતિ સર્જે તો પત્ની ભરણપોષણનો દાવો કરી શકે છેઃ કોર્ટ


જો પતિ પરત ન આવવાની સ્થિતિ સર્જે તો પત્ની ભરણપોષણનો દાવો કરી શકે છેઃ કોર્ટ

દિલ્હી હાઈકોર્ટે કહ્યું કે જો પતિ કોઈ વળતર ન મળે તો પત્ની ભરણપોષણનો દાવો કરી શકે છે.

નવી દિલ્હી:

દિલ્હી હાઈકોર્ટે કહ્યું છે કે પત્નીને તેના પતિ સાથે વૈવાહિક સંબંધ પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે કહેવાતા ન્યાયિક આદેશનું અસ્તિત્વ તેને ફોજદારી કાયદા હેઠળ ભરણપોષણનો દાવો કરવાથી અયોગ્ય બનાવતું નથી, જો તેણે એવા સંજોગો બનાવ્યા હોય કે તે તેની સાથે રહી શકે નહીં.

કોર્ટે અવલોકન કર્યું હતું કે ન્યાયાધીશોએ કાયદા હેઠળ તેમને જાળવવા માટે બંધાયેલા વ્યક્તિઓ દ્વારા જાળવવાની જરૂર હોય તેવા લોકોને ગૌરવપૂર્ણ અસ્તિત્વ આપવાની જરૂરિયાત તેમજ કલમ 125 ક્રિમિનલ પ્રોસિજર કોડ (CrPC) પાછળના ઉદ્દેશ્યને ધ્યાનમાં રાખવું જોઈએ જે આ માટે પ્રદાન કરે છે. અમુક સંજોગોમાં પત્નીઓને ભરણપોષણ.

અદાલતે એ પણ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે જાળવણી સંબંધિત દરેક કેસ “બ્રશ અને પેનના સમાન સ્ટ્રોકથી પેઇન્ટ અને પેન કરી શકાતા નથી” અને સંબંધિત અદાલતોએ “સંવેદનશીલ અને સાવધ” રહેવું જોઈએ.

અદાલતના અવલોકનો એક મહિલા દ્વારા ટ્રાયલ કોર્ટના આદેશ સામેની અરજી પર કરવામાં આવ્યા હતા જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે તેણીની વિરુદ્ધ વૈવાહિક અધિકારોની પુનઃપ્રાપ્તિના એક પક્ષીય હુકમનામું આપતા સિવિલ કોર્ટના આદેશને ધ્યાનમાં રાખીને તે કલમ 125 CrPC હેઠળ ભરણપોષણનો દાવો કરવા માટે હકદાર નથી.

ટ્રાયલ કોર્ટનો અભિપ્રાય “ખોટો” હોવાનું જણાવતા જસ્ટિસ સ્વરણ કાંતા શર્માએ અવલોકન કર્યું હતું કે દાંપત્ય અધિકારની પુનઃપ્રાપ્તિ માટે પૂર્વ-પક્ષીય હુકમનામું ફોજદારી કાયદા હેઠળ ભરણપોષણ આપવા પર વિચારણા માટે સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ નથી અને જો સંબંધિત કોર્ટ સંતુષ્ટ છે. પુરાવાના આધારે કે પત્ની પાસે પતિથી દૂર રહેવા માટે વાજબી કારણો છે, ભરણપોષણ મંજૂર કરી શકાય છે.

“પત્ની સામે વૈવાહિક અધિકારોની પુનઃપ્રાપ્તિના હુકમનામાની માત્ર હાજરી તેણીને ભરણપોષણનો દાવો કરવા માટે અયોગ્ય બનાવતી નથી જો પતિનું વર્તન એવું છે કે તે ખાતરી કરવા માટે કે તે આવા હુકમનામું પાળવામાં અસમર્થ છે અથવા તે પતિએ બનાવ્યો હતો. આવા સંજોગો કે તેણી તેની સાથે રહી શકતી ન હતી,” કોર્ટે આ મહિનાની શરૂઆતમાં બહાર પાડવામાં આવેલા આદેશમાં જણાવ્યું હતું.

અરજદાર દ્વારા ભરણપોષણ માટેની અરજી 2009 માં દાખલ કરવામાં આવી હતી તે ધ્યાનમાં લેતા, કોર્ટે એવી પણ ટિપ્પણી કરી હતી કે હાલનો કેસ “પોતે જ એક વાર્તા કહે છે કે કેવી રીતે ભરણપોષણ માટેનો દાવો જાળવણી માટેની લડાઈ બની ગયો કારણ કે તે ઘણી અદાલતો સમક્ષ નવ વર્ષ સુધી લંબાયો હતો” અને “આવા કેસોનો વહેલામાં વહેલી તકે નિકાલ કરવા માટે સંવેદનશીલતાની જરૂરિયાત” પર પ્રકાશ પાડે છે.

કોર્ટે નોંધ્યું હતું કે અરજદારે ટ્રાયલ કોર્ટ સમક્ષ પુરાવા રજૂ કર્યા હતા અને દલીલ કરી હતી કે તેણી પાસે “પતિથી દૂર રહેવાનું દરેક કારણ છે કારણ કે તેના જીવને જોખમ હતું” અને તેથી ટ્રાયલ કોર્ટે ભરણપોષણના મુદ્દાના આધારે નિર્ણય લેવો જોઈએ. તે પુરાવા છે પરંતુ તે જ બન્યું નથી.

“જો રેકોર્ડ પરના પુરાવા દર્શાવે છે કે પતિના વર્તનને કારણે પત્ની તેની સાથે રહી શકતી નથી અને તેણે તેને અને સગીર બાળકોની જાળવણી કરવાનો ઇનકાર કર્યો છે, તો તેને ભરણપોષણ આપવાનો ઇનકાર કરી શકાય નહીં,” ન્યાયાધીશે કહ્યું.

“પતિનું ક્રૂરતાનું આચરણ અને તેની પત્નીને અનૈતિકતાને આભારી છે અને લગ્નથી જન્મેલા બાળકોના પિતૃત્વ પર પણ પ્રશ્ન ઉઠાવવાથી તેણીને અલગ રહેવા અને ભરણપોષણનો દાવો કરવા યોગ્ય ઠેરવશે. આ પૃષ્ઠભૂમિ સાથે જ્યારે આ અદાલત હાલના કેસની હકીકતોની તપાસ કરે છે. તેણી ભરણપોષણ માટે હકદાર હતી કે નહીં, જવાબ હકારાત્મક હોવો જોઈએ,” કોર્ટે જણાવ્યું હતું.

ટ્રાયલ કોર્ટને આ મામલાને નવેસરથી ધ્યાનમાં લેવાનું કહેતી વખતે, કોર્ટે ઉમેર્યું: “આવા કેસોનો સામનો કરતા ન્યાયાધીશોએ કલમ 125 Cr.PC પાછળના ઉદ્દેશ્યને ધ્યાનમાં રાખવું જોઈએ અને એવા લોકોને ગૌરવપૂર્ણ અસ્તિત્વ આપવાની જરૂરિયાતને ધ્યાનમાં રાખવી જોઈએ જેમને કાયદાકીય રીતે જાળવવાની જરૂર છે. કાયદા દ્વારા બંધાયેલા વ્યક્તિઓ તેમને ઝડપથી અને સંવેદનશીલતા સાથે જાળવી રાખે છે.”

“દરેક કેસમાં દર્શાવવામાં આવેલ દરેક વ્યક્તિના જીવનનો કેનવાસ સમાન હોતો નથી અને તેથી એક જ કલમ હેઠળ દાખલ કરાયેલા દરેક ચુકાદાને બ્રશ અને પેનના સમાન સ્ટ્રોકથી દોરવામાં અને લખી શકાતા નથી. દરેક કેસ અને તેમાં દર્શાવવામાં આવેલ દરેક જીવનને વ્યવહાર કરવાની જરૂર છે. તે કેસના સંજોગો અનુસાર, “કોર્ટે કહ્યું.

(હેડલાઇન સિવાય, આ વાર્તા NDTV સ્ટાફ દ્વારા સંપાદિત કરવામાં આવી નથી અને તે સિન્ડિકેટ ફીડમાંથી પ્રકાશિત કરવામાં આવી છે.)